2026-05-13T20:51:39.821Z https://matad.org/OAI

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/1 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Yerli Sosyolojiye Bir Katkı Denemesi: Vasat Sosyolojisi]]> <![CDATA[A Contribution to Indigenous Sociology: Sociology of Mediocrity ]]> <![CDATA[Ömer Acar]]> <![CDATA[Vasat, Sosyoloji, Toplum, Bilim, İnsan]]> <![CDATA[Mediocre, Sociology, Society, Science, Human]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88712 <![CDATA[Volume:2[176-179]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/2 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Cumhuriyet Dönemi Popüler Tarih Yazımında Malazgirt Zaferi: Enver Behnan Şapolyo Örneği]]> <![CDATA[The Victory of Manzikert in Republican-era Popular Historiography: The Case of Enver Behnan Şapolyo]]> <![CDATA[İrşad Sami YUCA]]> <![CDATA[Cumhuriyet dönemi, Popüler tarih, Enver Behnen Şapolyo, Malazgirt]]> <![CDATA[Republic era, Popular history, Enver behnan Sapolyo, Manzikert]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Bu çalışma, Cumhuriyet Dönemi’nde popüler tarih yazımının karakteristik özelliklerini Malazgirt Zaferi örneği üzerinden inceleyerek devrin önemli bir popüler tarih yazarı olan Enver Behnan Şapolyo’nun tarih anlayışını, anlatı üslubunu ve tarihsel olgulara yaklaşımını kapsamlı biçimde değerlendirmektedir. Cumhuriyet’in erken yıllarında tarih yazımı, ulusal kimliğin inşasında stratejik bir eğitim ve propaganda aracı olarak kullanılmış; bu süreçte tarihsel olayların yeniden yorumlanması, toplumsal hafızanın şekillendirilmesi ve milli bilincin güçlendirilmesi özel bir önem kazanmıştır. Şapolyo, akademik tarihçiliğin katı sınırlarını aşan, geniş kitlelere ulaşmayı hedefleyen bir popüler tarihçi olarak öne çıkmış; eserlerinde hem didaktik bir anlatım kullanmış hem de kahramanlık ve milli birlik temalarını ön plana taşımıştır. Onun Malazgirt Zaferi’ni ele alış biçimi, Türk-İslam Sentezini besleyen söylemi ve idealize edici yaklaşımıyla Cumhuriyet tarih yazımındaki ideolojik yönelimleri açıkça yansıtır. Çalışma, Şapolyo’nun eserleri üzerinden popüler tarih yazımının anlatı yapısını, kaynak kullanımını, dilsel tercihlerinin işlevini ve tarihsel doğruluk düzeyini eleştirel bir çerçevede analiz ederek, bu yazım türünün milli kimlik inşasındaki <br>rolünü ortaya koymaktadır. </p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">This study examines the characteristic features of popular historiography during the Republican period through the example of the Battle of Manzikert, evaluating Enver Behnan Sapolyo’s understanding of history, narrative style, and approach to historical events. In the early years of the Republic, historiography was seen as a strategic tool in shaping national identity, and the reinterpretation of historical events for public consciousness became increasingly significant. Sapolyo emerged as a popular historian who transcended the boundaries of academic historiography, aiming both to inform broader audiences and to reinforce national sentiment. His treatment of the Battle of Manzikert, marked by strong heroic themes and an emphasis on the Turkish-Islamic synthesis, clearly reflects the ideological currents guiding Republican-era historical narratives. The study critically analyzes the narrative structure, source preferences, linguistic strategies, and degree of historical accuracy in Sapolyo’s works. Ultimately, the example of Sapolyo illustrates how popular historiography in the Republican period operated as an influential instrument in constructing and legitimizing national identity.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88025 <![CDATA[Volume:2[152-159]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/3 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Tanzimat Fermanı’ndan Kanun-i Esasiye Gayrimüslimlerin Hukuksal Statüsünün Gelişimi ]]> <![CDATA[The Evolution of the Legal Status of Non-Muslims from the Tanzimat Edict to the Kanun-i Esasi]]> <![CDATA[Ahmet Eren Çıtak]]> <![CDATA[Osmanlı İmparatorluğu, Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı, Gayrimüslim Statüleri, Eşit Vatandaşlık]]> <![CDATA[Ottoman Empire, Tanzimat Edict, Islahat Edict, Non-Muslim Status, Equal Citizenship. ]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Bu çalışma, Tanzimat Fermanı’ndan Berlin Antlaşması’na (1839–1878) kadar olan süreçte Osmanlı Devleti’nin gayrimüslim tebaasına yönelik hukukî dönüşümünü incelemektedir. Osmanlı, çok dinli yapısını uzun süre İslam hukukunun öngördüğü “zimmîlik” statüsü üzerinden düzenlemiştir. Ancak 19. yüzyılda Avrupa’daki modernleşme ve milliyetçilik etkisiyle bu sistem dönüşüme uğramıştır. Tanzimat ve Islahat fermanları ile eşitlik ilkesi hukuken tanınmış, Kanun-ı Esasi ile anayasal yurttaşlık kavramı şekillenmiştir. Bu reformlarla birlikte gayrimüslimler kamu hizmetlerine girebilmiş, mülk edinme ve siyasi temsil hakları kazanmıştır. Bununla birlikte reformlar, çoğu zaman iç taleplerden çok dış baskılarla şekillenmiş ve uygulamada büyük sınırlılıklarla karşılaşmıştır. Eşitlik ilkesi, toplumun hem Müslüman hem gayrimüslim kesiminde farklı algılanmış; kimi zaman toplumsal huzursuzluğu artıran bir unsur hâline gelmiştir. 1878 Berlin Antlaşması ile reformlar uluslararası denetime açılmış, gayrimüslim cemaatler Avrupa devletlerinin koruması altına girmiştir. Bu durum, Osmanlı egemenliğini zayıflatırken gayrimüslim-Müslüman ilişkilerinde derin bir kırılma yaratmıştır. Sonuç olarak Osmanlı'da eşit yurttaşlık anlayışı hukuken ilerici olsa da toplumsal ve siyasal düzlemde kalıcı bir dönüşüm yaratamamıştır. Zimmîlikten vatandaşlığa geçiş, reformlarla kurumsal olarak inşa edilmeye çalışılsa da zihinsel ve kültürel düzeyde içselleştirilemediği için sınırlı kalmıştır.</div>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">This study examines the legal transformation of non-Muslim subjects in the Ottoman Empire from the Tanzimat Edict to the Treaty of Berlin (1839–1878). For centuries, the Empire governed its multi-religious society through the Islamic concept of dhimmi status. However, under the influence of 19th-century European modernization and nationalism, this structure underwent major reform. The Tanzimat and Islahat Edicts introduced legal equality, and the 1876 Constitution institutionalized the notion of constitutional citizenship. These reforms granted non-Muslims access to public office, property rights, and political representation. Nevertheless, reforms were often driven by external pressures rather than internal consensus and faced significant limitations in practice. The principle of equality was perceived differently by Muslim and non-Muslim communities and sometimes fueled social tensions. With the 1878 Treaty of Berlin, minority rights became subject to international oversight, placing non-Muslim communities under the protection <br>of European powers. This not only weakened Ottoman sovereignty but also deepened communal divisions. In conclusion, although the idea of equal citizenship in the Ottoman Empire marked a legal advancement, it failed to generate a lasting transformation at the societal and political levels. The transition from dhimmi to citizen was institutionally initiated but remained limited due to the lack of cultural and mental internalization. </p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87684 <![CDATA[Volume:2[160-175]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/4 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Belh Coğrafya Ekolü Gözünden Hârezm]]> <![CDATA[Khwarezm From The Perspective Of Balkh School Of Geography]]> <![CDATA[Özcan Evrensel]]> <![CDATA[Hârezm, Belh Coğrafya Ekolü, İstahrî, İbn Havkal, Makdisî]]> <![CDATA[Khwarezm, Balkh School of Geography, İstakhrî, İbn Hawkal, Mukaddasî. ]]> <![CDATA[<div style="mso-element: frame; mso-element-frame-hspace: 7.05pt; mso-element-wrap: around; mso-element-anchor-vertical: page; mso-element-anchor-horizontal: margin; mso-element-left: center; mso-element-top: 84.05pt; mso-height-rule: exactly;"> <div style="text-align: justify;">Hârezm, tarih boyunca stratejik konumu, verimli toprakları ve Ceyhun Nehri’nin sağladığı su imkânlarıyla Türkistan’ın en önemli merkezlerinden biri olmuştur. Bölge, doğu ile batı arasındaki ticaret yollarının kesişim noktasında bulunması ve bereketli toprakları, sulama olanakları ve uygun iklim koşulları sayesinde tarımsal üretim açısından büyük bir zenginlik sunmuştur. Ayrıca Hârezm, farklı etnik ve kültürel grupların bir arada yaşadığı, sosyal ve kültürel çeşitliliği yüksek bir merkez olarak da öne çıkmıştır. Bu çok yönlü özellikler, Hârezm’in sadece coğrafi ve ekonomik önemini artırmakla kalmamış; bölgenin İslâm coğrafyacılarının ilgisini çekmesini ve tarihsel literatürde özel bir yer edinmesini sağlamıştır. Bu çalışma, Hârezm’in tarihî ve coğrafi özelliklerini Belh Coğrafya Ekolü perspektifinden ele almayı amaçlamakta ve böylece bölgenin çok boyutlu değerini daha görünür hâle getirmeyi hedeflemektedir. Araştırma sürecinde, İstahrî, İbn Havkal ve Makdisî gibi ekolün önde gelen temsilcilerinin eserleri temel kaynak olarak kullanılmıştır. Bu kaynaklar doğrultusunda Hârezm’in şehirleri, doğal yapısı, iklimi, tarım ve ticaret hayatı, halkın gündelik yaşamı ile gelenek ve görenekleri incelenerek, bölgenin sahip olduğu çok yönlü ve zengin portresi ortaya konulmaya çalışılmıştır. </div> </div>]]> <![CDATA[<div style="mso-element: frame; mso-element-frame-hspace: 7.05pt; mso-element-wrap: around; mso-element-anchor-vertical: page; mso-element-anchor-horizontal: margin; mso-element-left: center; mso-element-top: 84.05pt; mso-height-rule: exactly;"> <div style="text-align: justify;">Khwarezm has been one of the most important centers in Turkestan throughout history due to its strategic location, fertile lands, and the water resources provided by the Amu Darya River. The region has offered great wealth in terms of agricultural production thanks to its location at the intersection of trade routes between the east and west, its fertile lands, irrigation facilities, and favorable climatic conditions. Furthermore, Khwarezm has stood out as a center of high social and cultural diversity, where different ethnic and cultural groups coexisted. These multifaceted characteristics not only increased Khwarezm's geographical and economic importance but also attracted the attention of Islamic geographers and secured it a special place in historical literature. This study aims to examine the historical and geographical characteristics of Khwarezm from the perspective of the Balkh School of Geography, thereby seeking to make the multidimensional value of the region more visible. During the research process, the works of leading representatives of the school, such as Istahrî, Ibn Hawqal, and Makdisî, were used as primary sources. Based on these sources, Khwarezm's cities, natural structure, climate, agricultural and commercial life, daily life of the people, and customs and traditions were examined in an effort to reveal the region's multifaceted and rich portrait.</div> </div>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87542 <![CDATA[Volume:2[112-126]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/5 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[İncil’in Topraklarını Geri Almak: Misyonerler, Sekülerizm ve Evanjelik Modernite]]> <![CDATA[Reclaiming the Land of the Bible: Missionaries, Secularism and Evangelical Modernity]]> <![CDATA[Celal öney]]> <![CDATA[Amerikan Board, Lübnan, Beyrut, Amerikan Üniversitesi, Osmanlı, Misyonerlik, Protestan, Amerikan, Dürzi, Maruni]]> <![CDATA[American Board, Lebanon, Beirut, American University, Ottoman, Missionary, Protestant, American, Druze, Maronite]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Çalışmada, Amerikalı Protestan misyonerlerin 19. Yüzyılda Cebel-i Lübnan’da Protestanlığı eğitim, sağlık ve tebliğ uygulamalarıyla yaymak için verdikleri uğraşa odaklanılmıştır. Bölgede yaşayan Dürziler, Marunîler, Müslümanlar ve Ermeniler arasında yapılan Evanjelizm faaliyetlerinin ne derecede başarılı olduğu ve bu faaliyetin bölge halkını modernleştirmek mi yoksa Protestanlığa kazandırmak mı hakkında misyonerler arasında yapılan tartışma, bu çalışmanın ana konusunu teşkil etmektedir. Amerikalı misyonerlerin yerel halka bakışı, 1860 Lübnan iç savaşı sırasında takındıkları tavır ve Osmanlı Devleti ile olan ilişkileri bu araştırmada detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Ayrıca Amerikalı misyonerlerin Dürziler arasındaki misyonerlik faaliyetlerinin ne şekilde geliştiği ve misyonerlerin Osmanlı diplomasisine karşı yabancı devletlerin korumasından nasıl yararlandığı da irdelenmiştir. Çalışmada Suriye Protestan koleji olarak açılan ve sonra Beyrut Amerikan Üniversite olarak bilinen Amerikan okulunun nasıl açıldığı ve okulun benimsediği misyonun ne olduğu hakkında da bilgi verilmektedir.</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">The study focuses on the efforts of American Protestant missionaries to spread Protestantism in Jabal-i Lebanon (Mounth Lebanon) in the 19th century through education, health and evangelisation practices. The main subject of this study is the debate among the missionaries as to whether the aim of the missionary activity was to modernise the Druze, Maronites, Muslims and Armenians of the region or to convert them to Protestantism? The American missionaries' view of the local population, their behaviour during the Lebanese civil war of 1860 and their relations with the Ottoman Empire are discussed in detail in this study. In addition, the development of the missionary activities of American missionaries among the Druze and how the missionaries benefited from the protection of foreign states against Ottoman diplomacy are also analysed. The study also provides information on how the American school, which was opened as a Syrian Protestant college and later known as the American University of Beirut, was opened and what the mission of the school was?</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82364 <![CDATA[Volume:1[81-111]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/6 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Ortaçağ Tarih Yazımında İlhanlı ve Timurlu Devirleri]]> <![CDATA[Ilkhanid and Timurid Periods in Medieval Historiography]]> <![CDATA[İbrahim Güneş]]> <![CDATA[İran, İlhanlılar, Timurlular, Tarih Yazıcılığı.]]> <![CDATA[Iran, Ilkhanids, Timurids, Historical Writing.]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">İlhanlı devri yazıcılığının başlaması devletin kuruluşu ile paralel bir tarihi seyir izlemiş ve ilk devirlerde yazılan eserler daha çok özel tarihler olup saray çevresinde yetişen şahıslarca kaleme alınmıştır. Daha sonra bu yazılı gelenek, yerini özel tarihlerden umumi tarihlere bırakmış ve tarih alanında yapılan çabalar kısa bir süre içinde nitelikli eserlerin vücut bulmasıyla sonuçlanmıştır. Nitekim bu başarılı denemelerin en önemli semeresi ise şüphesiz İlhanlı Hükümdarı Gazan Han devrinde yazılmaya başlanan ve Reşîdüddîn Fazlullah Hemedânî’nin adıyla kaleme alınan Cami’u’t-Tevarih gibi “Dünya Tarihi” projesidir. Aynı başarı Timurlular devrinde de devam etmiş ve hem Timur hem de oğulları ile torunlarının âlimleri desteklemeleri sayesinde birbirinden değerli birçok önemli kaynak kaleme alınmıştır. Bu devrin en önemli özelliklerinde biri de hem İlhanlı hem de Timurlular devrini ait haberleri birlikte işleyen kitapların yazılmış olmasıdır. Nitekim Mirhând, Hândmir, Hˇafî ve Hafız Ebru gibi tarihçiler, Timurlular devrinde eserlerini kaleme almalarına<br>rağmen sadece kendi devirleri için değil Moğol/İlhanlı tarihi konusunda da önemli başvuru eserlerdir. Bundaki en önemli sebep aynı tarih yazım geleneği takip etmeleri ve İlhanlılar ile Timurlular tarihini aynı tarihi sürecin parçası olarak kabul etmelerinden kaynaklanmaktadır. Bu makale de eserler hakkında bir değerlendirme yapılacaktır.</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Beginning of Ilkhanid era writing followed a historical parallel with the establishment of the state, and the works written in the early ages were mostly special dates and were written by people who grew up around the palace. Later, this written tradition was replaced by special dates from public dates, and efforts in the field of history resulted in the emergence of qualified works within a short time. As a matter of fact, the most important fate of these successful attempts is undoubtedly the "World History" project, such as Jami' al-tawarikh , which was started to be written in the time of the Gazan Khan of Ilkhanids ruler and written in the name of Reşîduddîn Fazlullah Hemedânî. The level reached by these works has not been exceeded both in its period and in the following periods and they have become the classic works of this period in all respects. One of the most important features of this period is that the books that cover the news belonging to both the Ilkhanid and Timurid periods were written together. As a matter of fact, although historians such as Mirhând, Hândmir, Hˇafî and Hafız Abru wrote their works in the Timurid period, they are important reference works not only for their own era but also for the history of Mongolian / Ilkhanid. The most important reason for this is that they follow the same tradition of historiography and accept the history of İlhanids and Timurids as part of the same historical process. In this article, an evaluation will be made about the works.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82360 <![CDATA[Volume:1[40-59]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/7 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Johnson Mektubunun Türk Solu Üzerinde Etkisi]]> <![CDATA[The Impact of the Johnson Letter on the Turkish Left]]> <![CDATA[Sabit Duman]]> <![CDATA[Johnson, Türk Solu, Kıbrıs, Yön Dergisi, İnönü.]]> <![CDATA[Johnson, Letter, Turkey, Left, Politics.]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">1960'ların başlarında Kıbrıs sorunu çözüme ulaşıp, bir cumhuriyet kurulmuştu. Ancak kısa süre sonra Kıbrıs Cumhurbaşkanı Makarios sorunlar çıkartmaya başladı. Rumların Türklere karşı şiddete başvurması ülkede büyük tepkilere neden oldu. Türk solu o zamana kadar toprak reformu, sendikal haklar gibi sorunları sorunlarla ilgilenirken, Johnson mektubunun yayınlanması ile birlikte ABD karşıtlığını sol yayınlarda sıkça görülmeye başlandı. Türkiye'nin NATO’dan çıkmasını, bağımsız diş politikaya yönelmesini savundu. Yön dergisi, Atatürk'ün dış politikada tam bağımsız bir dış politika izlediğini ileri sürerek onu kendi tezlerine destek yapmaya çalıştı. Doğan Avcıoğlu Atatürk'ün sosyalist olduğunu ortaya koymaya çalışmakta idi. Johnson mektubu Türk solunu daha milliyetçi bir çizgiye getirdi. Diğer taraftan özellikle 1946'dan sonra ülkede yaygın bir ABD sempatisi varken Kıbrıs sorunu nedeni ile ABD ve Batı karşıtlığının arttığı görüldü. Türkiye 1946'dan sonra Batı yanlısı bir politika izlendiği ancak Kıbrıs gibi haklı bir konuda ABD ve Batı'nın Türkiye'nin yanında olmamasını ihanet olarak yorumladı. Ülkenin askerî açıdan çok güçlü olduğuna inanılırken Kıbrıs sorununda adaya asker çıkartacak gemilerin olmadığı anlaşıldı. Bunun yanı sıra Johnson mektubunda NATO'nun verdiği silahları kullanamayacağını belirtmesi Türkiye tarafından şaşkınlıkla karşılandı. Türkiye hem sol kesim hem de sağ kesim tarafından bu kabul edilemez bir durumdu. Türk solu bu tarihten sonra ABD emperyalizmini hedef alan yayınlara ağırlık verdi.</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">In the early 1960s, the Cyprus problem was resolved and a republic was established. However, soon afterwards, President Makarios started to cause problems. Greek Cypriots resorted to violence against Turks, which caused great reactions in the country. The Turkish left, which until then had mostly voiced issues such as land reform and trade union rights, became more vocal in its opposition to the US and US imperialism with the Johnson letter, and advocated for Turkey to pursue an independent foreign policy. The magazine Yön tried to support its own theses by claiming that Atatürk pursued a fully independent foreign policy. Doğan Avcıoğlu tried to show that Atatürk was a socialist. The Johnson letter brought the Turkish left to a more nationalist line. On the other hand, while there was a widespread sympathy for the US, especially after 1946, anti-Americanism and anti-Westernism increased due to the Cyprus problem. Turkey interpreted it as a betrayal that a pro-Western policy was pursued after 1946, but the US and the West did not stand by Turkey on a rightful issue such as Cyprus. On the other hand, while it was believed that the country was very strong militarily, it was understood that there were no ships to land troops on the island during the Cyprus problem. In addition, Turkey was surprised when Johnson stated in his letter that he could not use the weapons provided by NATO. Both the left and the right in Turkey found this unacceptable.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82320 <![CDATA[Volume:1[1-11]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/8 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Askerî Basınında Havacılığın İzleri: Donanma Mecmuası ve Zafer Gazetesi Üzerinden Bir İnceleme]]> <![CDATA[Traces of Aviation in the Ottoman Military Press: An Analysis through Donanma Journal and Zafer Newspaper]]> <![CDATA[Fatih Özaslan]]> <![CDATA[Donanma Mecmuası, Zafer Gazetesi, Havacılık, Tayyare, Zeplin]]> <![CDATA[Donanma Journal, Zafer Newspaper, Aviation, Airplane, Zeppelin]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Bu makale, Osmanlı İmparatorluğu’nda havacılık düşüncesinin ve hava gücüne yönelik stratejik tahayyüllerin, dönemin askerî basınında nasıl temsil edildiğini incelemektedir. Özellikle Donanma Mecmuası ve Zafer Gazetesi gibi askerî yayın organlarında yayımlanan yazılar aracılığıyla, balonculuktan tayyareciliğe ve zeplinlere kadar geniş bir yelpazede Osmanlı ordusunun havacılığa bakışı değerlendirilmiştir. Söz konusu yayınlarda yer alan Ali Rıza Seyfi, M. B. İdris, M. Burhaneddin, Ahmet Vahit, Tayyareci Yusuf Kenan, Süreyya Bey gibi yazarlar, yalnızca teknik bilgiler sunmakla kalmamış; aynı zamanda havacılığı askerî modernleşmenin, millî savunma bilincinin ve entelektüel bir vizyonun parçası olarak ele almışlardır. Makale, bu yazılar üzerinden Osmanlı entelijansiyasının havacılığı bir ideal, bir sembol ve bir askerî <br>reform aracı olarak nasıl konumlandırdığını göstermeyi amaçlamaktadır. Avrupa’daki havacılık faaliyetleri titizlikle takip edilirken, Osmanlı Devleti'nin bu alandaki geri kalmışlığı hem bir eksiklik hem de telafi edilmesi gereken stratejik bir boşluk olarak değerlendirilmiştir. Basında yer alan metinler, tayyareciliği yalnızca keşif ve istihbarat değil, geleceğin harp meydanlarında belirleyici olacak yıkıcı bir güç olarak da tahayyül etmektedir. Bu çerçevede çalışma, Osmanlı askerî basınında teknolojik yeniliklerin ideolojik, stratejik ve sembolik boyutlarını irdeleyen bütüncül bir <br>analiz sunmaktadır. </div>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">This article examines how the concept of aviation and the strategic imagination of air power were represented in the Ottoman military press during the early twentieth century. Focusing on Donanma Journal and Zafer Gazetesi, two prominent periodicals of the era, the study analyzes a wide range of writings concerning balloons, airplanes, and zeppelins, which collectively reveal the intellectual, technical, and strategic perceptions of Ottoman military elites regarding aerial technologies. Contributions by figures such as Ali Rıza Seyfi, M. B. İdris, M. Burhaneddin, Ahmet Vahit, Tayyareci Yusuf Kenan, and Süreyya Bey not only convey technical data but also construct aviation as a symbol of military modernization, national progress, and a forward-looking strategic vision. Through these texts, the article explores how aviation was conceptualized not merely as a technological novelty, but as a transformative component of modern warfare. European advancements were closely followed and often presented as benchmarks, while the Ottoman Empire’s limited capacity in this field was acknowledged as a critical shortcoming requiring urgent remedy. Aviation was discussed not only in terms of reconnaissance and surveillance but also as a prospective instrument of offensive military power. This study offers a comprehensive historical analysis of the ideological, strategic, and symbolic dimensions of aviation discourse in the Ottoman military press during a period of profound global military-technological change. </p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82292 <![CDATA[Volume:2[127-151]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/9 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Malazgirt’in 1927 Genel Nüfus Sayımına Göre Demografisi ]]> <![CDATA[Demography of Malazgı̇rt According to the 1927 General Census ]]> <![CDATA[Ümran Erkoyuncu]]> <![CDATA[Nüfus Sayımı, Malazgirt, Demografik özellikler, Sosyal değişim, Kültürel değişim.]]> <![CDATA[Census, Malazgirt, Demographics, Social Change, Cultural Change.]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Malazgirt, Türk tarihi içinde önemli bir konuma sahiptir. Selçuklu Sultanı Alparslan, 1071’de Bizanslılara karşı kazandığı zafer ile Türkler’in Anadolu’yu yurt edinmesini sağlamıştır. Türk medeniyeti ve tarihi açısından önemli bir yere sahip olan Malazgirt, birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış bir coğrafya olarak tarihi, kültürel ve toplumsal açıdan zengin bir birikime sahip olmuştur. Malazgirt, coğrafik olarak Doğu Anadolu Bölgesinde, kuzeyinde Erzurum’a bağlı Karayazı ilçesi, batısında Muş’a bağlı Bulanık ilçesi doğusunda Ağrı’nın Patnos ve Tutak ilçeleri, güneyinde ise Bitlis’in Ahlat ve Adilcevaz ilçeleri yer almaktadır. Malazgirt, birinci derece deprem bölgesinde bulunmaktadır. Bu çalışmada Malazgirt ilçesinin nüfus verileri, 1927 yılında yapılan genel nüfus sayımı verileri kapsamında değerlendirilmiştir. 1927 yılında yapılan ilk genel nüfus sayımı verilerine göre Bitlis’e bağlı ilçe olan Malazgirt 3.201’i kadın, 3.765’i erkek olmak üzere toplam 6.966 nüfusa sahip olan düşük nüfuslu yerleşim alanlarından birisiydi. Yapılan bu çalışma ile cumhuriyetin ilk dönemlerinde Malazgirt ilçesinin toplumsal, sosyal, ekonomik ve demografik yapısı 1927’de hazırlanan Türkiye Cumhuriyeti Başvekalet İstatistik Umum Müdürlüğünün Umumi Nüfus Tahrirleri ışığında ele alınacaktır.</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Malazgirt has an important position in Turkish history. The Seljuk Sultan Alparslan ensured that the Turks made Anatolia their homeland with his victory over the Byzantines in 1071. Malazgirt, which has an important place in terms of Turkish civilisation and history, has a rich historical, cultural and social accumulation as a geography that has hosted many civilisations. Malazgirt is geographically located in the Eastern Anatolia Region, Karayazı district of Erzurum in the north, Bulanık district of Muş in the west, Patnos and Tutak districts of Ağrı in the east, and Ahlat and Adilcevaz districts of Bitlis in the south. Malazgirt is located in the first degree earthquake zone. In this study, the population data of Malazgirt district were evaluated within the scope of the general census data conducted in 1927. According to the data of the first general census in 1927, Malazgirt, which was a district of Bitlis, was one of the low-populated settlements with a total population of 6,966, of which 3,201 were women and 3,765 were men. With this study, the social, social, economic and demographic structure of Malazgirt district in the early periods of the republic will be discussed in the light of the General Population Surveys of the Republic of Turkey General Directorate of Statistics of the Republic of Turkey prepared in 1927.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82222 <![CDATA[Volume:1[12-26]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/10 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Devleti'nin Dağıstan Siyaseti ve Hanların Tutumu (XIX. Yüzyıl) ]]> <![CDATA[Dagestan Politics of the Ottoman Empire and the Attitute of the Khans (XIX. Century)]]> <![CDATA[Elif Yıldız Yüce]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Osmanlı Devleti, Rusya, Dağıstan, Hanlar, Ahali.]]> <![CDATA[Key Words: Ottoman Empire, Russia, Dagestan, Khans, Community.]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Jeostratejik konumu nedeniyle Kuzey Kafkasya, asırlarca pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış, tarih boyunca da güçlü devletlerin mücadelesine tanıklık etmiştir. Bilhassa Dağıstan, 1785 yılı itibariyle Çarlık Rusya’nın bölgedeki ilerleyişi karşısında oldukça dinamik bir yapıya sahip olmakla hem siyasal hem de toplumsal mobilizasyonun odağı olmuştur. Bu minvalde çalışmada Rusya’nın 19. asır itibariyle 23 milyon km²’yi aşan geniş bir coğrafyaya hâkim olduğu ve bölgedeki hâkimiyetini muhkem kılmaya çalıştığı bu yüzyılda Osmanlı Devleti’nin Dağıstan merkezli stratejik yaklaşımı analiz edilecektir. Zira Dağıstan’ın bir tampon bölge olarak işlevi ve bölgesel aktörlerin faaliyetleri neticesinde Osmanlı Devleti’nin Dağıstan’a yönelik politikası çok boyutlu bir diplomatik ve stratejik angajman şeklinde tezahür etmiştir. Bölgedeki hanlara askeri ve siyasi desteğin yanı sıra Rusya ile olan münasebetlerinin boyutu da bu çalışma için önem arz etmektedir. Nitekim Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi ve Millî Savunma Bakanlığı Askerî Tarih ve Stratejik Etüt Daire Başkanlığı’ndan temin edilen arşiv belgelerinden faydalanılarak, XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin bölge hanları ve ahalisiyle olan temaslarına genel bir bakış açısıyla yaklaşılacaktır</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Due to its geostrategic position, the North Caucasus has hosted numerous civilizations for centuries and witnessed the continuous struggle among great powers. Specifically, since 1785, Dagestan became a dynamic center of political and social mobilization in response to the expanding influence of Tsarist Russia in the region. This study examines the Ottoman Empire’s strategic approach centered on Dagestan during the 19th century, when the Russian Empire extended its control over more than 23 million square kilometers and sought to solidify its dominance in the Caucasus. As Dagestan functioned as a buffer zone and due to the activities of<br>local actors, the Ottoman policy toward the region took the form of a multidimensional diplomatic and strategic engagement. The study focuses on the military and political support provided to local khans, as well as the nature and extent of the Ottoman Empire’s relations with Russia. Drawing on archival documents from the Presidential State Archives of Türkiye and the Military History and Strategic Studies Directorate of the Ministry of National Defense, this research provides a comprehensive overview of Ottoman interactions with Dagestani khans and communities throughout the 19th century.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82026 <![CDATA[Volume:1[27-39]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi/article/11 2026-05-13T20:51:39.821Z mulkiye

<![CDATA[Herat’ın Tarihî ve Stratejik Konumu Üzerinden Afganistan’daki İç Buhran (1793–1834)]]> <![CDATA[The Internal Crisis in Afghanistan Through the Historical and Strategic Position of Herat (1793–1834)]]> <![CDATA[Tuğba Orhan Batga]]> <![CDATA[Afganistan, Herat, İngiliz, Rus, İran.]]> <![CDATA[Afghanistan, Herat, British, Russian, Iran.]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Afganistan’ın kuzeybatısında yer alan Herat, tarih boyunca birçok devletin hâkimiyeti altına girmiş, sahip olduğu tarihî geçmiş ve stratejik konum sayesinde bölgenin en dikkat çekici şehirlerinden biri hâline gelmiştir. Coğrafi özellikleri, doğal savunma imkânları ve ticaret yolları üzerindeki konumu nedeniyle Herat, yalnızca bölgedeki yerel güçlerin değil, aynı zamanda dış güçlerin de ele geçirmek istediği bir bölge olmuştur. 1793–1834 yılları arasında Afganistan’da yaşanan iç buhran süreci, Herat’ın bu özelliklerini daha da ön plana çıkarmış; şehir, hem iç çekişmelerin hem de dış müdahalelerin kesişim noktasına dönüşmüştür. İngiltere, Rusya ve İran gibi dönemin büyük güçleri, Herat’ın stratejik konumundan yararlanarak Afganistan’ın iç işlerine müdahale etme imkânı bulmuş; bu müdahaleler, mevcut iç siyasal yapının daha da istikrarsız hâle gelmesine ve iç buhranın derinleşmesine neden olmuştur. Dış güçlerin nüfuz mücadeleleriyle şekillenen bu süreçte, Herat üzerinden yürütülen ittifak arayışları ve siyasi manevralar, Afgan hanlıkları<br>arasındaki dengeyi bozmuş ve iç istikrarsızlığı kalıcı hâle getirmiştir.</p> <p style="text-align: justify;">Bu çalışma, 1793–1834 yılları arasında Afganistan’da yaşanan iç buhranın sebeplerini, gelişimini ve sonuçlarını Herat merkezli bir yaklaşımla ele almakta; söz konusu süreçte Herat’ın tarihî ve stratejik önemini tarihsel kaynaklara dayanarak değerlendirmeyi amaçlamaktadır.</p>]]> <![CDATA[<p style="text-align: justify;">Located in the northwestern region of Afghanistan, Herat has throughout history come under the rule of various states and, owing to its historical depth and strategic position, has become one of the most prominent cities in the region. Due to its geographical features, natural defensive advantages, and location along trade routes, Herat has been a region sought not only by local powers but also by external forces. The period of internal crisis that unfolded in Afghanistan between 1793 and 1834 further brought these characteristics of Herat to the forefront; during this time, the city became a focal point of both domestic strife and foreign intervention. The major<br>powers of the period, including Britain, Russia and Iran, took advantage of Herat’s strategic position to interfere in Afghanistan’s internal affairs. These interventions contributed to increased instability in the existing political structure and led to a deepening of the internal crisis. In this process shaped by power struggles among external actors, the alliances and political maneuvers carried out through Herat disrupted the balance among Afghan principalities and rendered internal instability more permanent.</p> <p style="text-align: justify;">This study aims to examine the causes, development and consequences of the internal crisis that took place in Afghanistan between 1793 and 1834 from a Herat-centered perspective, evaluating the historical and strategic significance of the city in light of historical sources.</p>]]> Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi Manzikert Journal of Historical Research info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://matad.org/?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81969 <![CDATA[Volume:1[60-80]]]> 3062-4363 Malazgirt Tarih Araştırmaları Dergisi tr-eng 81969